Τι ισχύει για την αποχώρηση των μαθητών Δημοτικού χωρίς συνοδό και ποιος είναι ο ρόλος της υπεύθυνης δήλωσης των γονέων; Διευκρινίσεις για τις υποχρεώσεις των διευθυντών και των εκπαιδευτικών έδωσε στη Βουλή ο υφυπουργός Παιδείας Κώστας Βλάσης, με αφορμή ερώτηση σχετικά με την ασφάλεια των παιδιών μετά τη λήξη των μαθημάτων.
Το βασικό μήνυμα είναι ότι η ευθύνη δεν αποδίδεται αυτόματα ούτε στο σχολείο ούτε στους εκπαιδευτικούς, αλλά ούτε και μια υπογραφή γονέα αρκεί για να απαλλάξει τη σχολική μονάδα από κάθε υποχρέωση.
Τι ισχύει με την υπεύθυνη δήλωση των γονέων
Όταν οι γονείς δηλώνουν εγγράφως τον τρόπο με τον οποίο επιθυμούν να αποχωρεί το παιδί τους από το σχολείο, η δήλωση καταγράφεται και λαμβάνεται υπόψη από τη σχολική μονάδα.
Ωστόσο, όπως διευκρίνισε ο υφυπουργός Παιδείας, η υπεύθυνη δήλωση δεν μπορεί να υπερισχύει της νομοθεσίας, να παρακάμπτει δικαστικές αποφάσεις που αφορούν την επιμέλεια του παιδιού ή να καταργεί τις υποχρεώσεις που εξακολουθεί να έχει το σχολείο.
Παράλληλα, εξακολουθεί να ισχύει η σχετική εγκύκλιος του 2010, η οποία προβλέπει διαδικασία για περιπτώσεις διαφωνίας μεταξύ γονέων που ασκούν από κοινού την επιμέλεια. Οι εκπαιδευτικοί δεν καλούνται να επιλύσουν οικογενειακές διαφορές, αλλά να ακολουθούν τις προβλεπόμενες διαδικασίες.
Πότε μπορεί να ευθύνονται ο διευθυντής και οι εκπαιδευτικοί;
Σε περίπτωση που ένας μαθητής αποχωρήσει από το σχολείο και στη συνέχεια τραυματιστεί, η ευθύνη δεν θεωρείται δεδομένη μόνο και μόνο επειδή συνέβη ατύχημα μετά τη λήξη του σχολικού ωραρίου.
Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις του Κώστα Βλάση, κάθε περιστατικό εξετάζεται με βάση τις συγκεκριμένες συνθήκες, τις υποχρεώσεις που ίσχυαν, τυχόν παραλείψεις και τη σύνδεσή τους με τη βλάβη που προκλήθηκε.
Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να εξετάζονται τόσο οι ενέργειες του σχολείου κατά τη διαδικασία αποχώρησης όσο και τα πραγματικά περιστατικά που ακολούθησαν. Η ύπαρξη υπεύθυνης δήλωσης αποτελεί στοιχείο που λαμβάνεται υπόψη, αλλά δεν καθορίζει από μόνη της την έκβαση μιας υπόθεσης.
Ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι απαιτούνται σαφείς και εφαρμόσιμοι κανόνες, τεκμηριωμένες αποφάσεις και ξεκάθαρη κατανομή των υποχρεώσεων, ώστε να προστατεύονται τόσο οι μαθητές όσο και οι εκπαιδευτικοί.
Θα είναι υποχρεωτικός ο συνοδός για όλους τους μαθητές Δημοτικού;
Κατά τη συζήτηση στη Βουλή τέθηκε και το ενδεχόμενο να εκδοθεί νέα εγκύκλιος που θα απαιτεί την παρουσία ενήλικου συνοδού για κάθε μαθητή Δημοτικού κατά την αποχώρησή του.
Ο Κώστας Βλάσης ξεκαθάρισε ότι το υπουργείο δεν προκρίνει μια τέτοια καθολική απαγόρευση. Παράλληλα, παρέπεμψε στο υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, και συγκεκριμένα στο άρθρο 18 του Προεδρικού Διατάγματος 79/2017, που ρυθμίζει τη διαδικασία αποχώρησης των μαθητών.
Σύμφωνα με τη διάταξη, μετά τη λήξη των μαθημάτων οι μαθητές κατευθύνονται προς την έξοδο οργανωμένα, κατά τμήματα και με τη συνοδεία των εκπαιδευτικών της τελευταίας διδακτικής ώρας.
Η οργανωμένη έξοδος, ωστόσο, δεν ισοδυναμεί από μόνη της με γενική άδεια για ασυνόδευτη αποχώρηση. Η διαδικασία πρέπει να εφαρμόζεται σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες και τις οδηγίες του υπουργείου.
Τι ισχύει για τα Νηπιαγωγεία
Το ίδιο θεσμικό πλαίσιο περιλαμβάνει ειδική πρόβλεψη για τα Νηπιαγωγεία, σύμφωνα με την οποία οι γονείς δηλώνουν τα πρόσωπα που συνοδεύουν τα παιδιά κατά την αποχώρησή τους.
Η ρύθμιση αυτή δεν πρέπει να συγχέεται με όσα ισχύουν για τους μαθητές των Δημοτικών Σχολείων, καθώς πρόκειται για διαφορετικές προβλέψεις.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς
Οι διευκρινίσεις στη Βουλή αναδεικνύουν τη σημασία της σαφούς συνεννόησης μεταξύ γονέων και σχολείου σχετικά με τον τρόπο αποχώρησης των παιδιών. Η υπεύθυνη δήλωση πρέπει να λαμβάνεται υπόψη, χωρίς να παρακάμπτονται οι ισχύοντες κανόνες ή τυχόν δικαστικές αποφάσεις.
Σε κάθε περίπτωση, το αν προκύπτει ευθύνη μετά από ατύχημα δεν κρίνεται αποκλειστικά από το αν υπάρχει υπογραφή γονέα ή από το γεγονός ότι το περιστατικό συνέβη μετά το σχολικό ωράριο. Απαιτείται εξέταση των πραγματικών περιστατικών και των υποχρεώσεων που ίσχυαν στη συγκεκριμένη περίπτωση.
